Już drugi rok w Kazachstanie prowadzona jest wielka akcja społeczna mająca na celu poprawę ekologicznego oblicza kraju. Od kwietnia 2024 r. w Kazachstanie realizowana jest ogólnokrajowa kampania ekologiczna Taza Qazaqstan, czyli Czysty Kazachstan. Stanowi ona jeden z głównych priorytetów w zakresie działań społecznych w tym kraju.
Konstytucyjna ranga ekologii
Kampanię ekologiczną Czysty Kazachstan zainicjował prezydent Kasym-Żomart Tokajew. W 2024 roku rząd przyjął rezolucję zatwierdzającą koncepcję rozwoju kultury ekologicznej w Kazachstanie w latach 2024–2029. Dokument określa priorytety państwa w zakresie promowania wartości ekologicznych i definiuje konkretne działania na rzecz zrównoważonego rozwoju.
Wdrażany program przewiduje podniesienie kultury ekologicznej do rangi konstytucyjnej. Stosowne zapisy w tym zakresie znalazły się w projekcie nowej konstytucji, a w marcu odbędzie się referendum nad jej zatwierdzeniem.
Akcja realizowana jest w celu poprawy stanu środowiska naturalnego, budowy kultury ekologicznej społeczeństwa oraz zwiększenia odpowiedzialności za ochronę przyrody. Do tej pory dla wielu osób nie było to priorytetem, podobnie jak w innych krajach regionu.
Połączenie wysiłków
Inicjatywa ma charakter kompleksowy i długofalowy, a jej celem jest połączenie wysiłków państwa, społeczeństwa obywatelskiego, biznesu oraz organizacji wolontariackich na rzecz czystości, porządku i zrównoważonego rozwoju. Szczególną uwagę poświęca się zaangażowaniu młodzieży oraz edukacji ekologicznej jako elementu budowania świadomego społeczeństwa.
W ramach akcji na terenie kraju prowadzone są działania praktyczne, obejmujące porządkowanie miast i wsi, parków, skwerów, terenów przywodnych oraz obszarów rekreacyjnych, likwidację nielegalnych wysypisk śmieci, a także zazielenianie i zagospodarowanie przestrzeni publicznych.
Równolegle realizowane są kampanie informacyjno-edukacyjne, lekcje ekologiczne, akcje wolontariackie, wydarzenia społeczne oraz inicjatywy promujące odpowiedzialne podejście do środowiska.
Pięć tysięcy drzew
Przykładem tego typu działań jest zagospodarowanie i przebudowa dawnego wysypiska śmieci w dzielnicy Abai w mieście Szymkent. Jak donosi agencja prasowa Kazinform, teren ten zostanie przekształcony w duży ekopark z terenami zielonymi, nowoczesnymi systemami nawadniającymi i terenami rekreacyjnymi dla mieszkańców.
Do inicjatywy przyłączyło się kilka firm prywatnych, które z własnych środków wspierają przekształcenie opuszczonego obszaru. Jedna z nich wywierciła dziewięć studni – na obszarze 13 ha zostanie teraz zainstalowany automatyczny system nawadniający.
Inne przedsiębiorstwo posadzi pięć tysięcy drzew na własny koszt, a kolejne 1800 drzew i roślin ozdobnych na obszarze 1215 metrów kwadratowych instalując na tym terenie system nawadniania kropelkowego na ośmiu hektarach.
Rola wolontariuszy
Jak ogłoszono, Akcja Czysty Kazachstan ma charakter ogólnokrajowy i obejmuje wszystkie regiony kraju. W działaniach uczestniczą mieszkańcy, wolontariusze, przedstawiciele organów administracji publicznej, przedsiębiorstw, organizacji społecznych, a także uczniowie i studenci, co sprzyja wzmacnianiu solidarności społecznej.
Inicjatywa jest postrzegana jako istotny element polityki państwa w zakresie ochrony środowiska i zrównoważonego rozwoju. W perspektywie długoterminowej przewidziane jest rozszerzanie form uczestnictwa, rozwój współpracy z organizacjami międzynarodowymi oraz wdrażanie nowych projektów, mających na celu poprawę jakości życia.
Stolica Kazachstanu liczy sobie ponad 1 mln mieszkańców. Fot. pixabay.com
Ważną rolę w realizacji programu Czysty Kazachstan odgrywa wolontariat. Z inicjatywy Kazachstanu Organizacja Narodów Zjednoczonych ogłosiła rok 2026 Międzynarodowym Rokiem Wolontariatu. Narodowa kampania Kazachstanu na rzecz ekologii ma na celu mobilizację milionów obywateli do przywracania naturalnego krajobrazu i promowania kultury troski o środowisko.
Jerzy Niemociński